Ngày 31/12/2025, tại Hà Nội, Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) tổ chức họp báo cung cấp thông tin về kết quả hoạt động năm 2025 và các nhiệm vụ trọng tâm của ngành trong năm 2026. Một trong những điểm nhấn đáng chú ý là mục tiêu đưa toàn bộ dịch vụ công thiết yếu ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), góp phần nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp và hiệu quả quản lý nhà nước.
Chuyển đổi số toàn diện, lấy AI làm động lực
Theo Bộ KH&CN, năm 2026 là năm bản lề trong tiến trình xây dựng Chính phủ số, kinh tế số và xã hội số. Trọng tâm xuyên suốt là đẩy mạnh chuyển đổi số trên tất cả các lĩnh vực quản lý nhà nước, trong đó AI được xác định là công nghệ nền tảng, tạo ra sự thay đổi về chất trong cung cấp dịch vụ công.
Buổi họp báo do Thứ trưởng Bộ KH&CN Bùi Hoàng Phương chủ trì.
Bộ đặt mục tiêu đưa xếp hạng Chính phủ điện tử/Chính phủ số và Chỉ số Dịch vụ công trực tuyến của Việt Nam vào Top 65 thế giới; nâng tỷ lệ hồ sơ trực tuyến toàn trình lên 70%. Đặc biệt, 100% dịch vụ công thiết yếu sẽ được ứng dụng AI, từ khâu tiếp nhận, xử lý hồ sơ đến hỗ trợ người dân và doanh nghiệp.
Cùng với đó, 100% cán bộ, công chức, viên chức được đào tạo kỹ năng số cơ bản; 100% bộ, ngành, địa phương đạt cấp độ 3 về quản trị dữ liệu, tạo nền tảng cho việc triển khai các ứng dụng AI trên quy mô toàn quốc.
Xây dựng hành lang pháp lý cho kỷ nguyên AI
Tại họp báo, Bộ KH&CN dành nhiều thời lượng thông tin về các đạo luật mang tính chiến lược vừa được Quốc hội thông qua, trong đó nổi bật là Luật Trí tuệ nhân tạo (Luật AI) và Luật Chuyển đổi số.
Ông Trần Văn Sơn, Phó Viện trưởng Viện Công nghệ số và Chuyển đổi số quốc gia, khẳng định Luật AI là một dấu mốc mang tính lịch sử, lần đầu tiên thiết lập khung pháp lý toàn diện cho trí tuệ nhân tạo tại Việt Nam. Luật được xây dựng theo hướng vừa thúc đẩy đổi mới sáng tạo, vừa kiểm soát hiệu quả các rủi ro phát sinh.
Theo ông Sơn, Việt Nam lựa chọn cách tiếp cận cân bằng: tạo điều kiện để AI phát triển mạnh mẽ như mô hình của Nhật Bản, đồng thời đặt ra các yêu cầu an toàn cao hơn mức nền tảng, tương tự cách tiếp cận của Hàn Quốc. Nguyên tắc xuyên suốt của Luật là lấy con người làm trung tâm, khẳng định AI chỉ là công cụ hỗ trợ, không thể thay thế vai trò quyết định của con người.
Ông Trần Văn Sơn, Phó Viện trưởng Viện Công nghệ số và Chuyển đổi số quốc gia khẳng định Luật AI là một dấu mốc mang tính lịch sử, lần đầu tiên thiết lập khung pháp lý toàn diện cho trí tuệ nhân tạo tại Việt Nam.
Luật AI tập trung quản lý theo mức độ rủi ro, thiết lập cơ chế giám sát bảo đảm an toàn, minh bạch và trách nhiệm giải trình. Đồng thời, luật cũng chú trọng phát triển hạ tầng dữ liệu, hạ tầng tính toán như Trung tâm tính toán hiệu năng cao quốc gia, các nền tảng dùng chung nhằm bảo đảm chủ quyền số. Đáng chú ý, các hoạt động AI được hưởng mức ưu đãi đầu tư cao nhất, mở đường cho hình thành các chuỗi cung ứng công nghệ mũi nhọn và doanh nghiệp công nghệ quy mô lớn.
Luật Chuyển đổi số: "Luật khung" cho quốc gia số
Bên cạnh Luật AI, Luật Chuyển đổi số được đánh giá là "luật khung", đóng vai trò kết nối và hệ thống hóa các quy định rải rác trước đây trong các luật chuyên ngành.
Ông Trần Quốc Tuấn, Trưởng phòng Quản lý đầu tư, Cục Chuyển đổi số quốc gia, cho biết Luật Chuyển đổi số lần đầu tiên luật hóa các khái niệm cốt lõi về chuyển đổi số, tạo cơ sở pháp lý thống nhất để triển khai các chính sách hỗ trợ. Luật cũng thể hiện cam kết chính trị mạnh mẽ khi quy định dành tối thiểu 1% ngân sách nhà nước hằng năm cho chuyển đổi số.
Ông Trần Quốc Tuấn, Trưởng phòng Quản lý đầu tư, Cục Chuyển đổi số quốc gia cho hay, Luật Chuyển đổi số lần đầu tiên luật hóa các khái niệm cốt lõi về chuyển đổi số.
Theo Bộ KH&CN, luật này sẽ tạo lợi thế cạnh tranh cho Việt Nam thông qua việc giảm chi phí tuân thủ, tái cấu trúc quy trình hành chính, mặc định điện tử hóa dữ liệu, giúp người dân và doanh nghiệp không phải đi lại nhiều cơ quan. Đồng thời, luật mở ra "vùng an toàn pháp lý" cho đổi mới sáng tạo và cho phép khu vực tư nhân khai thác, sử dụng các nền tảng số quốc gia.
Đồng bộ nhiệm vụ trên tất cả các lĩnh vực
Không chỉ trong chuyển đổi số, năm 2026 Bộ KH&CN triển khai đồng bộ nhiệm vụ trọng tâm trên toàn bộ các lĩnh vực quản lý nhà nước.
Trong lĩnh vực khoa học và công nghệ, Bộ tập trung đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động đánh giá, thẩm định, giám định công nghệ; phấn đấu số lượng giấy chứng nhận đăng ký chuyển giao công nghệ và hồ sơ thẩm định dự án đầu tư tăng trên 20% so với năm 2025. Bộ triển khai Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo, Luật Công nghệ cao (sửa đổi), cùng các chương trình KH&CN quốc gia đã được phê duyệt.
Đồng thời, Bộ chủ động tham mưu đàm phán, thu hút đầu tư và chuyển giao công nghệ từ các tập đoàn công nghệ lớn như NVIDIA, Samsung, Intel, phục vụ mục tiêu chuyển đổi xanh và chuyển đổi số; phê duyệt Chương trình bảo tồn và sử dụng bền vững nguồn gen giai đoạn 2026–2030.
Bà Lê Thị Việt Lâm - Phó vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế cho biết, Hội nghị Bộ trưởng Số ASEAN lần thứ 6 dự kiến được tổ chức tại Hà Nội từ ngày 12 đến 16/1/2026.
Trong lĩnh vực đổi mới sáng tạo, mục tiêu được đặt ra là duy trì Chỉ số Đổi mới sáng tạo toàn cầu (GII) của Việt Nam trong nhóm 4 quốc gia dẫn đầu ASEAN; phát triển mạng lưới Trung tâm Đổi mới sáng tạo quốc gia và cấp tỉnh, lấy doanh nghiệp làm trung tâm; hoàn thiện vận hành Sàn giao dịch công nghệ; xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về cung – cầu công nghệ và đội ngũ chuyên gia.
Mục tiêu lớn cho hạ tầng số và công nghiệp công nghệ số
Trong lĩnh vực bưu chính – viễn thông, Bộ KH&CN đặt mục tiêu doanh thu bưu chính đạt 104.000 tỷ đồng; bảo đảm 100% điểm phục vụ bưu chính có kết nối Internet; tỷ lệ dân số được phủ sóng 5G đạt 90%; tỷ lệ sử dụng IPv6 đạt 72–74%. Bộ cũng xây dựng Luật Bưu chính (thay thế), sửa đổi Luật Tần số vô tuyến điện và tổ chức đấu giá băng tần 900 MHz.
Đối với công nghiệp công nghệ số, Bộ đặt mục tiêu doanh thu đạt 224 tỷ USD, xuất khẩu phần cứng điện tử đạt 199 tỷ USD, với khoảng 89.000 doanh nghiệp công nghệ số. Trọng tâm là triển khai Luật Công nghiệp công nghệ số, thúc đẩy Chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn và hỗ trợ doanh nghiệp công nghệ số vươn ra thị trường toàn cầu.
Không để "luật chờ nghị định"
Kết luận họp báo, Thứ trưởng Bộ KH&CN Bùi Hoàng Phương nhấn mạnh năm 2025 là năm đột phá mạnh mẽ về thể chế của ngành, với 10 luật, 23 nghị định và gần 70 thông tư được ban hành, sửa đổi.
Thứ trưởng Bộ KH&CN Bùi Hoàng Phương nhấn mạnh, không để xảy ra tình trạng "luật chờ nghị định".
Thứ trưởng khẳng định Bộ đã chủ động xây dựng kế hoạch triển khai các luật mới, phối hợp chặt chẽ với Bộ Tư pháp để ban hành 16 văn bản quy định chi tiết, kiên quyết không để xảy ra tình trạng "luật chờ nghị định". Đồng thời, Bộ yêu cầu các đơn vị trực thuộc đẩy mạnh truyền thông, xây dựng cẩm nang, tài liệu hướng dẫn công khai, giúp người dân và doanh nghiệp tiếp cận, áp dụng quy định pháp luật ngay khi có hiệu lực.
Với mục tiêu 100% dịch vụ công thiết yếu ứng dụng AI cùng hàng loạt nhiệm vụ đồng bộ, Bộ KH&CN kỳ vọng năm 2026 sẽ tạo bước chuyển căn bản trong chuyển đổi số quốc gia, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và chất lượng quản trị của Việt Nam trong kỷ nguyên số.
